Q. Tôi cần làm gì để bắt đầu chế độ ăn kiêng phù hợp với thể chất của mình?

Chế độ ăn kiêng theo thể chất (체질 맞춤 다이어트) xuất phát từ quan điểm: cùng một loại thực phẩm nhưng mỗi người tích trữ năng lượng khác nhau. Trong Y học cổ truyền Hàn Quốc, con người được chia làm bốn thể chất: Thái Dương, Thái Âm, Thiếu Dương, Thiếu Âm. Mỗi thể chất có sự mạnh yếu khác nhau ở tạng phủ và đặc điểm chuyển hóa riêng. Ví dụ, người Thái Âm thường có tỳ và phế tương đối mạnh, nhiều cơ bắp nhưng dễ tích đàm ẩm dẫn đến béo bụng; người Thiếu Dương thì can đảm hưng phấn, dễ thèm ăn do căng thẳng và kích thích dạ dày. Các bước cụ thể để bắt đầu: 1. **Thăm khám chẩn đoán thể chất**: Tại phòng khám Đông y, bác sĩ sẽ kết hợp mạch chẩn (맥진), thiệt chẩn (설진), phúc chẩn (복진) và vấn chẩn (문진) để xác định thể chất. Quan trọng là không tự kết luận mình thuộc thể nào vì thể chất có tính bẩm sinh nhưng có thể thay đổi tạm thời do môi trường sống hay bệnh tật. 2. **Áp dụng nguyên tắc ăn uống theo thể chất**: - Thái Âm: ưu tiên cá thanh đạm, rau củ nấu chín, hạn chế muối và dầu mỡ. - Thiếu Âm: hệ tiêu hóa yếu, nên ăn cháo ấm, canh, đồ hấp; tránh đồ lạnh và sống vì dễ gây tỳ hư. - Thiếu Dương: nhiều nhiệt, thích rau xơ và hải sản, nhưng dễ bị đau dạ dày do axit dư; nên chia nhỏ bữa ăn. - Thái Dương: hiếm gặp, thận yếu, cần chú trọng chuyển hóa nước, hạn chế mặn, uống trà lợi tiểu như trà lúa mạch hoặc trà ý dĩ. 3. **Kết hợp thuốc Đông y và châm cứu**: Thuốc không chỉ giảm năng lượng mà còn bổ tỳ (bổ tỳ), khử đàm, hoạt huyết tùy theo tình trạng. Châm cứu kích thích các huyệt như Thần Môn (tai) và Nội Đình (dạ dày) để giảm cơn đói cồn cào, cải thiện tuần hoàn và bài tiết chất thải. Tuy nhiên, không có chuyện “vài mũi châm là giảm 5kg” – đó là lời quảng cáo thiếu căn cứ. 4. **Điều chỉnh sinh hoạt**: Người Thiếu Âm nên tập yoga, giãn cơ nhẹ nhàng thay vì vận động mạnh; người Thái Âm thì tập luyện sức mạnh giúp giảm mỡ hiệu quả. Ngủ trước 23h là cơ bản, nhất là người Thiếu Dương – thức khuya dễ kích thích giao cảm, tăng hormone stress. 5. **Đánh giá và điều chỉnh định kỳ**: Thông thường cứ 4 tuần bác sĩ sẽ kiểm tra lại mạch và phân tích thành phần cơ thể để điều chỉnh đơn thuốc, thực đơn và lối sống. Việc giảm cân bền vững là quá trình cân bằng cơ thể theo thể chất, không phải chỉ uống thuốc là xong. Tôi cũng từng thất bại nhiều lần nên mới xây dựng quy trình này để tránh lặp lại sai lầm.