Bí quyết phân biệt triệu chứng ban đầu của bệnh vảy nến

1. Ban đầu tôi chỉ nghĩ là da bị khô

Sau khi tắm xong, da chết như gàu trắng bong tróc trên vai, và các vùng như khuỷu tay hoặc đầu gối cứ đỏ lên và gây ngứa rát. Khi bôi thuốc mỡ thì giảm, nhưng vài ngày sau lại đỏ lên và tái phát. Khi gặp tình trạng này, hầu hết mọi người thường bỏ qua và nghĩ rằng “da khô thôi”, “chắc là do da nhạy cảm”. Tuy nhiên, đó có thể là khởi đầu của bệnh vảy nến.

2. Bệnh vảy nến không biểu hiện điển hình ngay từ đầu

Khi bệnh vảy nến tiến triển, các tổn thương điển hình sẽ xuất hiện với màu đỏ, dày, và có vảy trắng bao phủ. Nhưng ở giai đoạn đầu, chúng hoàn toàn không biểu hiện như vậy. Bệnh có thể bắt đầu chỉ với các đốm đỏ, lớp da chết rất mỏng, hoặc tình trạng thô ráp như da khô. Vì vậy, các tổn thương vảy nến giai đoạn đầu rất khó phân biệt với bệnh chàm (eczema), viêm da tiếp xúc, hay viêm da tiết bã, và dễ bị chẩn đoán sai.

3. Vậy bệnh vảy nến khác gì so với các bệnh tương tự?

• Viêm da tiết bã: Vảy da nhờn ở mặt, da đầu, quanh tai, ranh giới không rõ ràng, ngứa dữ dội hơn nhiều.
• Viêm da tiếp xúc: Có tác nhân kích thích bên ngoài rõ ràng (ví dụ: kim loại, mỹ phẩm, chất tẩy rửa, v.v.), chảy dịch và ngứa là chủ yếu, tổn thương khu trú ở vùng tiếp xúc.
• Hắc lào (Nấm da): Tổn thương hình tròn, trung tâm hồi phục và rìa đỏ lan rộng, phản ứng dương tính với xét nghiệm KOH cho thuốc kháng nấm.
• Vảy nến giai đoạn đầu: Có vảy nhưng mỏng và bong tróc nhẹ nhàng, các mảng đỏ từ từ lan rộng và tái phát, phản ứng với các phương pháp điều trị hiện có chỉ là tạm thời và không đầy đủ.

4. Khi chẩn đoán càng mơ hồ, hãy xem xét cả móng tay và da đầu

Bệnh vảy nến thường có những bất thường xuất hiện trước tiên ở da đầu và móng tay hơn là ở cơ thể. Nếu da đầu có gàu trắng bong tróc nhiều mỗi khi tắm hoặc móng tay có những chấm lõm nhỏ (pitting) hay dày lên → đó là một manh mối quan trọng. Ngay cả khi tổn thương da không rõ ràng, những dấu hiệu kèm theo này cũng là gợi ý cho việc chẩn đoán phân biệt.

5. Phản ứng với điều trị cũng có thể là một manh mối

Nếu là bệnh chàm, chỉ cần sử dụng steroid nhẹ và kem dưỡng ẩm là có thể nhanh chóng làm dịu. Nhưng vảy nến thì khác. Ban đầu, có vẻ như thuốc mỡ có tác dụng, nhưng sau đó lại nhanh chóng dày lên, xuất hiện ranh giới đỏ và ngày càng cứng hơn. Tức là, nếu đã điều trị mà bệnh vẫn tái phát, lan rộng, ranh giới rõ ràng hơn, thì phải luôn xem xét khả năng mắc bệnh vảy nến.

6. Những câu hỏi này thực sự hữu ích cho việc chẩn đoán phân biệt

• Tổn thương này đã tái phát bao nhiêu lần rồi?
• Vảy da, dày sừng, ranh giới đỏ có nổi bật hơn cảm giác ngứa không?
• Điều trị có hiệu quả lâu dài không, hay bệnh lại tái phát?
• Trong gia đình có ai có tiền sử bệnh da tương tự không?
• Móng tay, da đầu có tổn thương không?

Thông qua những câu hỏi này, chúng ta có thể đưa ra nhận định rằng, dù ở giai đoạn đầu, đây không phải là một bệnh viêm da thông thường.

7. Hãy nhìn vào mô hình bệnh hơn là tên gọi

Ở giai đoạn đầu của bệnh vảy nến, có thể khó đặt tên cho bệnh. Tuy nhiên, nếu bạn nhận thấy một mô hình như bệnh tái phát, dày lên dần, và các vùng khác cũng xuất hiện triệu chứng tương tự, bạn sẽ biết đây không chỉ là khô da hay viêm da tiếp xúc đơn thuần. Không bỏ lỡ thời điểm khám chuyên khoa da liễu và chẩn đoán chính xác sớm nhất có thể, đó là bước đầu tiên quan trọng nhất để ngăn chặn sự tiến triển của bệnh vảy nến.

#triệuchứngvảynếngiaiđoạnđầu #vảynếnIncheon