Ù tai: Triệu chứng, Nguyên nhân, Điều trị
Mục lục
Xin chào. Đây là Phòng khám Y học cổ truyền Miol chi nhánh Incheon Songdo. Hôm nay, chúng ta hãy cùng tìm hiểu về chứng ù tai. Ù tai còn được gọi là tiếng kêu trong tai. Đây là tình trạng khi có nhiều loại âm thanh khác nhau như tiếng rít, tiếng huýt sáo... phát ra từ tai, gây cản trở cuộc sống hàng ngày. Thông thường, ù tai không phải là một bệnh mà là một triệu chứng, do đó nó có thể phát sinh do nhiều nguyên nhân khác nhau và đôi khi cả những người khỏe mạnh cũng trải qua triệu chứng này. Tuy nhiên, nếu các triệu chứng quá nghiêm trọng đến mức gây ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày, thì cần phải được điều trị thích hợp.
Phân loại ù tai theo nguyên nhân
McCombe, A., Baguley, D., Coles, R., McKenna, L., McKinney, C., & Windle-Taylor, P. (2001). Guidelines for the grading of tinnitus severity: the results of a working group commissioned by the British Association of Otolaryngologists, Head and Neck Surgeons, 1999. Clinical Otolaryngology and Allied Sciences, 26(5), 388–393. doi:10.1046/j.1365-2273.2001.00490.x
Ù tai được phân loại thành nhiều dạng khác nhau tùy theo nguyên nhân.
Cần kiểm tra cả tiền sử dùng thuốc
Vì ù tai có thể xuất hiện như một tác dụng phụ của hơn 130 loại thuốc khác nhau, nên nếu ù tai mới xuất hiện gần đây và có tiền sử dùng thuốc, cần kiểm tra xem có đang dùng thuốc hay không. Bảng trên trình bày các loại thuốc có thể gây ù tai, bao gồm thuốc giảm đau chống viêm và kháng sinh.
Các loại âm thanh ù tai khác nhau
Âm thanh có thể xuất hiện khi bị ù tai rất đa dạng. Nó có thể là tiếng rít, tiếng rít chói tai, tiếng nước sôi trong ấm, tiếng ve kêu, tiếng tivi rè rè, tiếng máy móc, tiếng máy hút bụi, tiếng sóng biển, v.v. Bạn có thể nghe các ví dụ về âm thanh ù tai tại địa chỉ trên.
Đánh giá và công cụ khảo sát ù tai
Ù tai khách quan là loại ù tai mà bác sĩ có thể xác nhận một cách khách quan, rất hiếm gặp (dưới 5%). Hầu hết các triệu chứng ù tai là chủ quan, do đó việc đánh giá cũng khá khó khăn. Việc xác nhận thực tế âm thanh mà bệnh nhân cảm nhận được là điều khó khăn.
Một trong những công cụ khảo sát đánh giá ù tai tiêu biểu là thang điểm Tinnitus Handicap Inventory (THI). Nó gồm 25 câu hỏi, và một phiên bản rút gọn cũng thường được sử dụng. Phiên bản tiếng Hàn của THI
Mỗi câu trả lời được tính điểm: "Không" (0 điểm), "Đôi khi đúng" (2 điểm), "Đúng" (4 điểm), sau đó tổng điểm được cộng lại và phân loại thành các cấp độ 1, 2, 3, 4, 5. Mức độ nghiêm trọng của ù tai được đánh giá như sau dựa trên tổng điểm:
- 0-16: nhẹ
- 18-36: vừa
- 38-56: trung bình
- 58-76: nặng
- 78-100: thảm khốc
Trong phiên bản rút gọn của THI, đôi khi chỉ sử dụng các câu hỏi số 1, 8, 10, 12, 18, 20, 21, 22, 23. Tài liệu tham khảo: link
Những điểm cần lưu ý ở bệnh nhân ù tai
Khi lấy bệnh sử của bệnh nhân ù tai, cần xem xét các yếu tố sau: Thời gian ù tai, loại âm thanh, số lượng âm thanh, đặc điểm cụ thể, độ lớn chủ quan, thời gian cảm nhận ù tai, mức độ khó chịu do ù tai (VAS).
Thường đi kèm với trầm cảm hoặc lo âu, nên những yếu tố này cũng được đánh giá cùng lúc. Trầm cảm, lo âu và ù tai có mối tương quan khá cao. Tình trạng lo âu, trầm cảm có thể làm cho thần kinh trở nên nhạy cảm hơn, khiến cảm giác ù tai nặng hơn; ngược lại, khi ù tai trở nên nghiêm trọng, lo âu và trầm cảm có thể trở thành mãn tính, cho thấy chúng có nhiều ảnh hưởng qua lại lẫn nhau.
Trong điều trị ù tai, việc kết hợp điều trị các triệu chứng tâm thần kinh như lo âu, trầm cảm sẽ giúp cải thiện tiên lượng điều trị một cách tích cực.
Điều trị ù tai
Có nhiều phương pháp điều trị ù tai khác nhau như liệu pháp âm thanh, điều trị bằng thuốc, liệu pháp thư giãn/thiền định, nhưng không ít trường hợp điều trị không hiệu quả. Đặc biệt, trong những trường hợp ù tai đã kéo dài hoặc triệu chứng ù tai rất nặng, chúng ta thường thấy phản ứng điều trị kém.
Trong y học cổ truyền, nguyên nhân ù tai được phân loại thành hư và thực để điều trị, đồng thời việc cân bằng cơ thể và tâm trí cũng được coi là quan trọng. Vì vậy, để cải thiện lưu thông máu ở vùng sọ mặt và giúp bình thường hóa chức năng của cơ quan thính giác, các phương pháp điều trị đa dạng như châm cứu, dược châm và trị liệu bằng tay được kết hợp vào vùng sọ mặt, nhằm mục tiêu giảm triệu chứng.
Đối với ù tai do các bất thường cấu trúc ở vùng sọ mặt và cổ, như ù tai do cột sống cổ hoặc rối loạn khớp thái dương hàm, vật lý trị liệu và các bài tập tự luyện có thể giúp giảm triệu chứng. Tài liệu tham khảo: link