Giám định y khoa최연승대표원장
Tăng cân do mất cân bằng nội tiết tố và tăng cân do ăn nhiều có phương pháp điều trị khác nhau không ạ?
Vâng, cách tiếp cận hoàn toàn khác nhau. Nếu béo phì thông thường chủ yếu là vấn đề dư thừa năng lượng, thì béo phì do nội tiết là trạng thái 'công tắc điều tiết' của cơ thể bị hỏng. Với trường hợp đầu, ưu tiên là điều chỉnh chế độ ăn và vận động; nhưng với trường hợp sau, việc nhịn ăn mù quáng sẽ không giải quyết được vấn đề, thậm chí khiến cơ thể rơi vào trạng thái khẩn cấp và càng khó giảm cân hơn. Vì vậy, cần xác định xem nên 'bật công tắc chuyển hóa' trước hay loại bỏ 'cặn bã tích tụ' trước tùy theo thể trạng mỗi người.
Thực tế, nếu chỉ áp dụng công thức máy móc là 'ăn ít hơn, vận động nhiều hơn' mà phớt lờ tình trạng cơ thể, bạn sẽ dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi rã rời và cuối cùng là vấp phải bức tường mang tên 'hiệu ứng yoyo' (tăng cân trở lại).
Nếu béo phì thông thường là kết quả của việc 'nạp vào' (thức ăn) nhiều hơn 'tiêu hao' (hoạt động), thì béo phì do nội tiết thường xảy ra khi dòng chảy trong cơ thể bị tắc nghẽn. Theo Đông y, điều này được xem là do Đàm ẩm (痰飮 - trạng thái tích tụ chất cặn bã trong cơ thể) hoặc Ứ huyết (瘀血 - trạng thái máu lưu thông không thông suốt) trở nên trầm trọng, khiến quá trình chuyển hóa bị suy giảm.
Đặc biệt, những bệnh nhân bị Tỳ hư (脾虛 - chức năng lách/tiêu hóa yếu) thường cảm thấy cơ thể bị phù và tăng cân dù ăn ít. Trong trường hợp này, mấu chốt không phải là ức chế cảm giác thèm ăn, mà là phục hồi chức năng của Tỳ để cơ thể có thể sử dụng năng lượng một cách hiệu quả.
| Phân loại | Béo phì thông thường (Dư thừa năng lượng) | Béo phì do Nội tiết/Chuyển hóa |
| :--- | :--- | :--- |
| Nguyên nhân chính | Ăn quá nhiều, thiếu vận động | Suy giảm chuyển hóa, mất cân bằng nội tiết |
| Đặc điểm | Phản ứng nhanh khi điều chỉnh chế độ ăn | Thay đổi cân nặng chậm dù ăn ít |
| Trạng thái cơ thể | Dư thừa năng lượng tương đối | Suy giảm khí lực, phù nề, mệt mỏi mãn tính |
| Quan điểm Đông y | Tập trung loại bỏ Đàm ẩm (痰飮) | Cải thiện Tỳ hư (脾虛) và lưu thông khí huyết |
| Cốt lõi điều trị | Kiểm soát thèm ăn và thúc đẩy chuyển hóa | Phục hồi công tắc chuyển hóa và cải thiện thể chất |
| Mục tiêu hướng tới | Giảm mỡ thừa và điều chỉnh thói quen | Phục hồi cân bằng nội môi và bình thường hóa chuyển hóa |
Sau cùng, điều quan trọng nhất là phân biệt được cơ thể bạn hiện đang ở trạng thái 'đơn giản là ăn quá nhiều' hay là 'không thể sử dụng năng lượng'. Chỉ khi xác định chính xác tình trạng, chúng tôi mới có thể đưa ra phương pháp hỗ trợ hiệu quả nhất cho bạn.