Q. Khi bị căng thẳng, tôi thường ăn uống vô độ, làm thế nào để cải thiện?

Trước hết, cần hiểu cơ chế gây ra chứng ăn uống vô độ do căng thẳng. Trong Y học cổ truyền, căng thẳng ảnh hưởng nhiều nhất đến tạng 'can' (gan). Can chủ về sự lưu thông khí. Khi căng thẳng tích tụ, can bị ứ trệ, gọi là 'can uất', làm khí không thể giáng xuống vị (dạ dày) mà xung lên trên, gây ra cảm giác thèm ăn không kiểm soát, kèm theo tức ngực, ợ hơi. Ngược lại, nếu chế độ ăn kiêng kéo dài hoặc căng thẳng làm suy yếu chức năng tỳ vị ('tỳ hư'), tỳ vị chủ về tiêu hóa và chuyển hóa thủy thấp, dẫn đến tiêu hóa kém, nhạt miệng, ăn nhiều, đầy bụng, phù nề, phân lỏng hoặc không đều. Cách tiếp cận tùy theo thể trạng: can uất thì điều hòa khí can, tỳ hư thì kiện tỳ. Tôi từng gặp nhiều bệnh nhân bị đổ lỗi là 'thiếu ý chí', nhưng thực tế nguyên nhân chính là do cơ thể. Cần bắt mạch để phân biệt can uất và tỳ hư, từ đó đưa ra hướng điều trị phù hợp.