Q. Cứ bị stress là tôi lại ăn uống vô độ, có cách nào khắc phục không?

Chứng ăn uống vô độ do căng thẳng không chỉ do rối loạn chất dẫn truyền thần kinh, mà theo Đông y, lõi vấn đề nằm ở sự mất điều hòa giữa can và tỳ. Khi căng thẳng tích tụ, can khí sẽ bị uất kết (khí cơ bị ứ trệ). Can chủ trì sự sơ tiết và thông suốt khí cơ, một khi bị bít tắc sẽ dễ hóa hỏa. Hỏa này bốc lên vị sinh ra vị nhiệt, gây thèm ăn thái quá. Đồng thời, căng thẳng làm suy yếu chức năng tiêu hóa – hấp thu của tỳ vị (tỳ hư), thức ăn không tiêu hóa triệt để sẽ tích tụ thành đàm ẩm và thấp trong cơ thể. Kết quả là vòng xoáy tiêu cực: ăn vô độ → khó tiêu → căng thẳng tăng thêm. Do đó, giải pháp được chia làm hai hướng. 1) Trường hợp ăn vô độ thỉnh thoảng (ví dụ: thi cử, trước dự án quan trọng): Tập trung thông can khí và thanh nhiệt hạ vị. Uống thường xuyên trà bạc hà, trà cúc hoa; bữa ăn nên chọn cháo hoặc cháo loãng để giảm gánh nặng tiêu hóa. Đặc biệt, khi cơn thèm ăn trỗi dậy hãy tập thói quen 'tạm dừng'. Chỉ cần nhịn 10 giây, tín hiệu xung động của não sẽ yếu đi. 2) Trường hợp tái phát mãn tính, kèm tăng cân, mệt mỏi, táo bón: Lúc này tỳ hư và đàm ẩm đã ăn sâu. Giảm cân khắc nghiệt hay nhịn ăn lúc này phản tác dụng. Cần dùng thuốc Đông y để bồi bổ tỳ vị (các biến phương từ phương Bổ trung ích khí thang) và giải uất can do căng thẳng (ví dụ: Tiểu sài hồ thang gia giảm). Ngoài ra, các nghiên cứu y học cũng ghi nhận kỹ thuật dán hạt cườm vào huyệt nhĩ (耳穴) trong liệu pháp châm cứu có thể hỗ trợ kiểm soát cơn thèm ăn vô độ. Tuy nhiên, phương thuốc phải được bác sĩ chuyên khoa căn cứ trên thể chất và tình trạng cá nhân để kê đơn. Tóm lại, chứng ăn uống vô độ do căng thẳng không phải do 'thiếu ý chí', vì vậy đừng tự trách bản thân. Hãy lắng nghe tín hiệu cơ thể, cần tiếp cận toàn diện để điều hòa cả can lẫn tỳ.