Nhiều người buồn phiền vì chỉ sau 2-3 tuần ăn kiêng, cân nặng lại tăng lên. Tôi cũng từng như vậy. Thực ra, yo-yo là do bản năng sinh tồn của cơ thể khi chuẩn bị đối phó với đói kém. Khi hạn chế calo đột ngột, cơ thể hạ thấp tỷ lệ trao đổi chất cơ bản, phân hủy cơ bắp trước thay vì mỡ. Cơ bắp giảm khiến trao đổi chất càng thấp, tạo vòng luẩn quẩn tăng cân dù ăn lượng như cũ. Cách tiếp cận của Y học cổ truyền chia làm ba giai đoạn: **Tuần 1-2: Loại bỏ thủy dịch và đàm ẩm** Phần lớn giảm cân trong giai đoạn đầu là mất nước. Nếu tăng ăn đột ngột, cơ thể giữ nước trở lại gây phù. Thuốc Bắc dùng các vị như Xương truật, Phục linh để trừ đàm ẩm và kiện tỳ. Lúc này cân nặng có thể tăng 0,5-1 kg/ngày nhưng đó là nước chứ không phải mỡ, đừng lo lắng quá. **Tháng 1-2: Phục hồi tỳ hư và ổn định môi trường ruột** Tỳ yếu thì không hấp thu dinh dưỡng tốt, gây đầy bụng, táo bón hoặc tiêu chảy. Y học cổ truyền dùng các bài thuốc như Bổ trung ích khí thang gia giảm tùy chứng, giúp điều hòa nhịp vận động ruột. Giai đoạn này cân nặng gần như không đổi hoặc tăng nhẹ (0,5-1 kg) – đó là dấu hiệu chức năng dạ dày ruột hồi phục, hấp thu dinh dưỡng bình thường trở lại. **Sau 3 tháng: Bổ khí huyết và duy trì cơ bắp** Chìa khóa chống yo-yo là tăng tỷ lệ trao đổi chất cơ bản. Y học cổ truyền dùng các vị như Hoàng kỳ, Đương quy để bổ khí huyết, tăng khả năng sinh năng lượng; châm cứu, cứu trên các kinh lạc giúp hoạt huyết. Kết hợp tập luyện (nhất là tập sức mạnh) trong 3-6 tháng sẽ đạt 'điểm ổn định' – ăn lượng cũ mà cân nặng không đổi. Tuy nhiên, tùy thể trạng và phương pháp ăn kiêng mà thời gian có thể khác. Khi đến khám, tôi sẽ xem mạch, lưỡi để chẩn đoán chính xác tình trạng hiện tại và lên kế hoạch từng bước. Quan trọng là đừng vội vàng, hãy cho cơ thể thời gian thích nghi.