Qua kinh nghiệm tiếp xúc với bệnh nhân, tôi thấy nhiều người có công thức 'căng thẳng = ăn uống' trong đầu, và bản thân tôi cũng từng như vậy – mùa thi thì xé túi bánh quy, cảm giác choáng váng. Trong y học cổ truyền Hàn Quốc, tình trạng này được giải thích bằng mô hình 'can uất tỳ hư'. Khi căng thẳng tích tụ, khí của gan bị tắc nghẽn, làm ngưng trệ dòng chảy khí huyết. Gan không làm tròn chức năng sẽ ảnh hưởng đến tỳ – cơ quan phụ trách tiêu hóa và sinh năng lượng. Do đó, khi stress, bụng dễ đầy hơi nhưng vẫn muốn nhai nhóp nhép, nhất là thèm đồ ngọt hoặc tinh bột – đó là phản ứng của tỳ vội vã bổ sung năng lượng. Nếu gặp trường hợp này, tuyệt đối không được nhịn ăn hay ép chế độ ăn một cách máy móc vì sẽ làm nặng thêm triệu chứng. Thay vào đó, hãy tự kiểm tra mô hình cá nhân bằng bảng sau: ✓ Cảm xúc ngay trước khi ăn vô độ: tức giận, lo âu hay bất lực? ✓ Cảm giác sau khi ăn: không phải hối hận mà là tê dại? ✓ Tiêu hóa hàng ngày: hay ợ hơi sau ăn, phân lỏng, lưỡi có rêu trắng? ✓ Giấc ngủ: khó vào giấc hay hay thức giấc? Nếu có hai dấu hiệu trở lên, nguyên nhân không đơn thuần là thói quen ăn uống mà là sự mất cân bằng khí huyết và tạng phủ. Tại phòng khám y học cổ truyền, chúng tôi thường kết hợp châm cứu hoặc thuốc bắc để giải uất gan và bổ tỳ. Qua nhiều lần trải nghiệm, tôi nhận ra thuốc bắc không trực tiếp điều hòa hormone stress mà giúp cơ thể tự tìm lại cân bằng. Dĩ nhiên, điều trị phải tùy theo thể trạng và triệu chứng của từng người, nên bạn nên đến khám để được chẩn đoán chính xác. Tuy nhiên, bạn có thể tự tập những thói quen nhỏ như 'thở bụng 5 phút trước bữa ăn' hoặc 'ba phút đầu tiên chỉ ăn rau'. Đừng cố gắng hoàn hảo, nếu hôm nay bạn ăn bớt một bữa vô độ, đó đã là thành công rồi.