Trước đây khi ăn kiêng, tôi cũng từng không ít lần tự nhủ 'chỉ hôm nay thôi' rồi ăn uống thỏa thích, để rồi sáng hôm sau đứng lên bàn cân mà thấy choáng váng. Là một bác sĩ, tôi cũng từng trải qua những sai lầm như vậy nên rất thấu hiểu tâm lý của các bạn. (Cười) Thực tế, ngày xả (cheating day) có những ưu điểm rất rõ ràng. Nó giúp cơ thể không rơi vào trạng thái 'sinh tồn' (giảm chuyển hóa để tiết kiệm năng lượng khi bị đói lâu ngày) và mang lại sự giải phóng về mặt tâm lý. Tuy nhiên, hệ lụy của nó cũng rất đáng ngại. Nếu mượn danh nghĩa ngày xả để ăn uống vô độ, dạ dày của bạn sẽ phải làm việc quá tải, đồng thời nhịp điệu đường huyết vốn đang ổn định sẽ bị phá vỡ hoàn toàn. Trong Y học cổ truyền, tình trạng này được giải thích qua khái niệm Tỳ hư (脾虛) và Đàm ẩm (痰飮). Khi chức năng tiêu hóa (Tỳ) đang ở trạng thái nhạy cảm do ăn kiêng mà đột ngột nạp quá nhiều thực phẩm, các chất không tiêu hóa hết sẽ tích tụ thành độc tố gọi là Đàm ẩm. Đây chính là thủ phạm khiến cơ thể mệt mỏi, nặng nề và gây ra tình trạng phù nề vào ngày hôm sau. Vì vậy, thay vì nhịn đói khắc nghiệt rồi 'bùng nổ' trong một ngày, tôi thường khuyến khích bệnh nhân áp dụng hình thức 'bữa ăn phần thưởng' – tức là dành khoảng 20% khẩu phần ăn hàng ngày cho những món mình thích. Với những người vốn có hệ tiêu hóa yếu và dễ bị sưng phù, ngày xả có thể là 'thuốc độc'. Ngược lại, với những người có khối lượng cơ bắp lớn và trao đổi chất tốt, đây lại là chìa khóa để vượt qua giai đoạn chững cân. Bạn nên tham vấn kỹ với bác sĩ để hiểu rõ thể trạng của mình và đưa ra lựa chọn thông minh nhất.